Sitemizi yaptık ve birazdan da İnternet’e yükleyeceğiz ama önce bir kontrol etmemiz gerekiyor. Sitenizi kontrol etmek için aşağıda sıraladağımız
maddeleri tek tek okuyun ve yanlarına kurşun kalemle Ö şeklinde
onay işaretini ekleyin.
* Linkler düzgün çalışıyor mu?: Tüm linkleri bir bir kontrol edin. Bu işi sizin yerinize yapan programlar vardır ama bu boyuttaki bir site için gerekli değildir. Ölü linkler varsa bunları düzeltin. Ölü link (dead link), tıkladığınızda sizi hiç bir yere götürmeyen linktir. Sadece kendi sitenizde yer alan linkleri değil de başka sitelere yaptığınız linkleri de İnternet’e bağlanarak kontrol edin. Sayfayı Web tarayıcınızda açın ve sonra kontrol edin.
* Netscape ve Internet Explorer ile ayrı ayrı sitenize baktınız mı?: Web siteniz Netscape ve Internet Explorer’da biraz farklı görünebilir.
Bu yüzden sitenizin genel görünümünü her iki tarayıcıyla bakın.
* Yazım hatalarını kontrol ettiniz mi?
* Resimler istediğiniz gibi mi görünüyor yoksa çok büyük ya da küçük mü?
* Başlangıçta insanların ilk görmek istediği sayfayı yani ana sayfanızı
(home page), index.htm olarak adlandırdınız mı?: İlk görünen
sayfanın adı index.htm ya da index.html olmalıdır. Web tarayıcınız
verilen adreste bu isimli dosyalara bakar ve bulamazsa sayfa bulamadım diye size hata mesajı verir. Dosyanın ismi index.html değilse, dosyayı bir kez tıklayarak seçili hale getirin ve ardından sağ fare tuşuna basıp karşınıza gelen menüden Yeniden Adlandır (Rename) seçeneği ile adını değiştirin.
* Her sayfadan ana sayfaya link var mı?
Bütün bu sorulara cevap verdikten kendimize bir yer bulalım.
5.2. Siteniz İçin Bir Yer Bulmak
Web siteniz hazır fakat henüz İnternet’te değil. Sitenizi yüklemeden önce yüklenecek bir yer bulmamız gerekiyor. Bilgisayarınız İnternet’e bağlı olabilir fakat bilgisayarınız üzerinden sitenizi İnternet’te yayınlayamazsınız
çünkü bilgisayarınız bir sunucu değildir. Bilgisayarınızı bir sunucuya dönüştürmek hem teknik olarak çok girift bir konudur hem de astarı yüzünden pahalıya gelir. Kendi bilgisayarınızı bir sunucuya dönüştürseniz bile bilgisayarınızın yirmi dört saat açık kalması ve sürekli
İnternet’e bağlı olması gerekir. Eğer çok büyük bir kuruluş değilseniz
bu hizmeti ya ücretsiz alacaksınız ya da kiralayacaksınız. Başka seçeneğiniz yoktur. Yok illâ kendi sunucumu kuracağım diyorsanız bu kitabı niye aldınız? Bu bölümde İnternet’te alan adı (domain name) alınması ve sitemizi bizim adımıza misafir edecek (hosting) bir yer bulmasını öğreneceğiz.
İnternet’e bağlanmanızı sağlayan İnternet servis sağlayıcılarının birçoğu
kullanıcılarına kişisel Web sayfası yapmaları için kendi sunucuları içinde belirli bir miktar disk kapasitesi ayırmaktadırlar. Bu miktar genellikle
makul bir kişisel Web sitesi için yeterli olmaktadır (genellikle 2 MB ya da 3 MB civarında). Bu tür ücretsiz Web sitelerinde sitenizin adresi genellikle http://www.superonline.com/websiteleri/~adınız/ şeklindedir
ve birçok büyük ISS bu tür bir hizmet vermektedir (örneğin SuperOnline
ya da Turk.Net gibi)
Bu tür bir Web sitesi İnternet bağlantı hizmeti aldığınız sürece açık olacaktır. Aboneliğiniz bitince genellikle ücretsiz Web alanı da kapatılmaktadır.
Bu seçeneğin dışında İnternet’te ücretsiz Web alanı veren birçok adres vardır. Bunlar Web sitenizdeki her sayfaya banner denilen ufak bir
reklam ekleyerek, bu reklamdan aldıkları gelirle bu hizmeti sunmaktadırlar.
Sizden herhangi bir ücret talep etmezler ve 50 MB’a kadar varan Web alanı verebilmektedirler. Bu tür ücretsiz Web alanının adresleri
genellikle http://members.xoom.com/gokhanreyhan/ ya da http://www.eminari.8m.com gibidir.
Bu tür ücretsiz Web alanı veren İnternet adreslerinden bazıları aşağıda verilmiştir:
* http://www.angelfire.com
* http://www.8m.com
* http://www.xoom.com
* http://www.geocites.com
Ücretsiz Web alanı veren yerlerin bazı avantajları ve dezavantajları vardır:
* Bedavadır!
* Ömür boyu hizmet vermeyi garantilerler.
* Verdikleri Web alanı kişisel sayfalar için fazlasıyla yeterlidir.
* Birçok özellik yoktur (CGI ya da benzeri uygulamaları bu tür sitelerde
kuramazsınız).
* Kullanıcı desteği oldukça sınırlıdır. Sorun çıktığında kendi başınızın
çaresine bakmanız gerekir.
* Bant genişliği sınırlıdır. Bant genişliği (bandwidth) belli bir süre içinde aktarılabilecek en fazla veri miktarıdır ve genellikle GB/ay ya da KB ya da MB/saniye cinsinden ifade edilir. Bant genişliği ne kadar fazlaysa sitenize erişim o kadar hızlı olur ve daha çok insan sitenizi ziyaret edebilir.
* Sitenizin içeriği ISP’nin kurallarına uygun olmalıdır. Örneğin yukarıdaki
birçok adres sitenizde MP3 bulundurmanıza telif hakları nedeniyle izin vermez ve sitenizi sorgusuz sualsiz kapatırlar. Eeee! Bu kadarcık da olsun. Eskilerin dediği gibi “Bedava atın dişine bakılmaz”.
Bu tür bir ücretsiz Web alanı veren yerlerden birinden yer alınmasını biraz sonra göreceğiz ama önce ücretli Web alanı veren yerleri ve kendi adınıza bir alan adının alınmasına bakalım.
http://www.isminiz.com.tr ya da http://www.isminiz.com şeklinde bir alan adı almak istiyorsanız (örneğin http://www.ahmetyaman.com ya da http://www.ahmetyaman.net.tr gibi) o zaman ücretli Web alanı veren yerlerden bir yer kiralamanız gerekir. Her yerde Web hosting diye anılan şey budur. Web alanı kiraları 10 MB yer için ISP’ye bağlı olmak üzere 100 ile 300 dolar arasında değişmektedir.
Bu tür ücretli Web alanı veren yerlerin avantajları ve dezavantajları şunlardır:
* Ücretlidir (İnternet’e giren terler): Kendi alan adınızı alırken eğer sonunda tr ekini (Türkiye’nin kodu) istiyorsanız ODTÜ’ye başvurmanız
gerekir (http://dns.metu.edu.tr) bu adresten başvuruyla ve ücretlerle ilgili tüm ayrıntıları öğrenebilirsiniz. Bu kitap yazıldığı zaman .tr uzantılı bir alan adının yıllık tescil ücreti ilk yıl için 50 dolar sonraki yıllar için 30 dolardı. Kişisel alan adları için ODTÜ’nün verdiği uzantı .nom’dur. www.mehmetcan.com.tr yerine www.mehmetcan.nom.tr alan adını vermektedir. ODTÜ’nün şimdiye
kadar .tr uzantılı verdiği alan adı sayısı aşağıdadır. .tr uzantılı toplam site sayısı 31.500 civarındadır (18 Eylül 2001 tarihi itibariyle).
com.tr 24062
gen.tr 4365
org.tr 1420
gov.tr 785
k12.tr 316
nom.tr 203
edu.tr 142
net.tr 139
bbs.tr 41
mil.tr 8
Toplam 31491

Adresin sonunda .tr uzantısını istemiyorsanız ODTÜ’ye başvurmadan İnternet üzerinden kredi kartıyla alabilirsiniz. Örneğin www.lalehepacar.net gibi bir adresi kredi kartınızla tescil ettirebilirsiniz.
Bu tür yerlerin adreslerini bulmak için Yahoo!’dan aşağıdaki linkleri takip edin: Business and EconomyBusiness to BusinessCommunications and NetworkingInternet and World Wide WebDomain RegistrationŞekil 5.1
Yahoo!’nun Domain Registration sayfası.
Ya da doğrudan aşağıdaki linki (üşenmezseniz) yazarak da aynı listenin bulunduğu sayfaya gidebilirsiniz: http://dir.yahoo.com/Business_and_Economy/
Business_to_Business/Communications_and_Networking/Internet_and_World_Wide_Web/Domain_Registration/
Burada alan adlarını online tescil eden sitelerin adresleri vardır. Bu sitelerin
çoğu aynı zamanda hosting hizmetini de vermektedir. Bu alan adının tescil edilmesi yaklaşık 40 ile 70 dolar arasında değişmektedir. Seçim size kalmış.
Hangisini seçeceğinizi siz bilirsiniz fakat bana kalırsa bu işlemi bir ISP aracılığıyla yapın. Kredi kartınızı bu işe pek karıştırmayın.
Ücretli yer veren yerlerin avantajları şunlardır:
* Alan adı içeren adresleme mümkündür.
* Bant genişliği ücretsiz Web alanı veren yerlere nazaran daha fazladır.
* Kullanıcı desteği vardır.
* Erişim güvenlidir.
* Kendi alan adınızı içeren e-posta olanağı vardır.
* CGI ve benzeri uygulamalar için servis imkânı bulunur.

Alan adı alırken şunlara dikkat edin:
* Şirketinizi ya da sizi tanıtmalıdır (www.arcelik.com.tr ya da www.mehmet.com gibi)
* Olabildiğince kısa ve akılda kalır olmalıdır.
Gördüğünüz gibi kendi adınıza kayıtlı bir Web sitesinin maliyeti biraz tuzlu. Web üzerinden para kazanmıyorsanız yani bir mal ya da hizmeti Web üzerinden satmıyorsanız ya da reklamını yapmıyorsanız kendi adınıza bir alan adı almanızı önermem ama paranız çoksa sizin bileceğiniz
bir iş. Kişisel Web sayfaları için ideal çözüm ücretsiz Web alanlarıdır.
Web’de birçok popüler site önce ücretsiz Web alanıyla başlamış
daha sonrada kendi alan adlarını almışlardır. Bazıları hâlâ ücretsiz Web alanı veren yerlerdedir.
Web alanı almadan önce Web tabanlı bir e-posta adresi alalım. Bu adresi
daha sonra sayfanızda kullanabilirsiniz.